Mapa strony

Historia Miasta Blachownia cz.2

       W 1531 roku król Zygmunt Stary wydał przywilej zatwierdzający prawo do prowadzenia kuźnicy dla Błażeja Łojka, które wcześniej zostało mu nadane przez starostów krzepnickich. Łojek i jego potomkowie założyli osadę w widłach Rybnej (dziś Stradomka) i Gorzelanki, a najprawdopodobniej jeden z nich wybudował niewielką kuźnię na terenie obecnej huty Blachownia, która pozostawała w ścisłej współpracy z kuźnią Błażeja.
       Istnieje prawdopodobieństwo, iż zanim jeden z Łojków wybudował kuźnię (przed 1531 rokiem) na terenie Pragi (dzielnica Blachowni), pracowali węglarze i rębacze. Początkiem dzisiejszej huty stała się blacharnia wybudowana przez Mikołaja Wolskiego - Starostę Krzepickiego. Prawdopodobnie w roku 1607 wykupił on kuźnię od Łukasza Łojka i przystąpił do budowy nowoczesnej kuźnicy żelaza. W Łojkach powstała druciarnia, natomiast na terenie dzisiejszej Blachowni wybudował blacharnię, w której wytapiano żelazo z rudy darniowej oraz wygrzewano kęsy przetopionej łupy, ponadto wykuwano żelazo szynowe, m.in. do produkcji drutu w kuźnicy Łojków. W kuźni pracowało 12-16 kuźników, wśród których istniała określona specjalizacja, byli tam: dymarze, kowale, kościarze, węglarze i rębacze. Nie można też zapomnieć o najważniejszej osobie jaką był majster - kuźnik. Produkcja w kuźni ruszyła w 1619 roku i wzrastała stopniowo, w połowie lat dwudziestych XVII w. przeżyła okres największego rozkwitu. Mikołaj Wolski oddał nowoczesną kuźnię w dzierżawę Łojkom, z której musieli płacić czynsz w wysokości 1300 złotych w roku.
       Na przełomie XVI i XVII wieku powstała nowa osada leśna zwana Trzepizury lub Trzepiżury nad rzeką, która aż do początku XX wieku nie miała nazwy (dziś Trzebizurka). Przez tę osadę, z Częstochowy w kierunku Herb, do granicy śląskiej prowadziła droga nosząca nazwę drogi pocztowej. Wiadomo, że funkcjonowała tu karczma i znajdowała się pustelnia oraz mały kościółek modrzewiowy, który w 1906 roku został rozebrany z polecenia władz kościelnych. Rozwój tych osad od początku XVII wieku uzależniony był od hutnictwa żelaza.
       W latach 1835-1837 Bank Polski wybudował hutę, a w 1838 roku uruchomiono dwa wielkie piece. Ponadto powstał tartak o sile 20 koni mechanicznych. Wszystko to sprzyjało zwiększeniu liczby mieszkańców Blachowni i pobliskich osad. Po upadku powstania styczniowego Blachownię przejął we władanie brat cara Mikołaja II, książę Romanow. Na jego polecenie wybudowano pałacyk myśliwski, zwany popularnie zamkiem (w czasie drugiej wojny światowej znajdowała się tutaj siedziba gestapo). Rozbudowywała się też huta, produkując od 1878 roku materiały i sprzęt gospodarstwa domowego na eksport.
       Tuż przed I Wojną Światową hutę kupił niemiecki przemysłowiec Handler. Huta stopniowo upadała, przybywało natomiast kolonistów niemieckich, ich napływ zwiększył się w momencie zajęcia tych ziem przez wojska niemieckie w sierpniu 1914 roku. W Blachowni powstał silny oddział POW, który w 1918 roku przyczynił się do rozbrajania stacjonującego tu oddziału niemieckiego. W dwudziestoleciu międzywojennym Blachownia rozwijała się stopniowo, a rozwój uzależniony był od możliwości huty Blachownia.
       Po drugiej wojnie światowej nastąpił drugi poważny etap w rozwoju Blachowni od czasów Mikołaja Wolskiego. Powstało duże osiedle hutnicze i górnicze, przybyło mieszkańców, głównie z Zawiercia i repatriantów. Te naturalne osiedla połączyły Ostrowy, dotychczas kurort dla cierpiących na drogi oddechowe, ze starą Blachownią. Na początku lat sześćdziesiątych XX stulecia Blachownia, stała się miastem rekreacji i wypoczynku. Po drugiej wojnie światowej huta ciągle rozwija się. Wzniesiono nowe hale produkcyjne i magazyny.
       W ostanich latach przekształciła się w pracowniczą spółkę akcyjną pod nazwą: ZAKŁAD ELEKTROMETALURGICZNY EMA-Blachownia S.A. Zakład produkował, przy zastosowaniu nowoczesnych urządzeń i technologii, grzejniki żeliwne c.o., sprzęt gospodarstwa domowego (w 90% na eksport), aparaturę rozdzielczą niskiego napięcia i odlewy z żeliwa szarego. Eksport stanowił około 30% ogólnej wartości sprzedaży. Blachownia uzyskała prawa miejskie 16 stycznia 1967 r.


Tekst ze strony   http://www.blachownia.prv.pl/


Katalog stron Dodaj strone- Katalog.Gdzie.Biz Inne Katalogi